Biegunka i wymioty u psa: kiedy do lekarza i co mówią badania o leczeniu

Co warto wiedzieć

Biegunka albo wymioty u psa potrafią zaniepokoić, zwłaszcza w nocy lub w weekend. Opiekun zastanawia się wtedy, czy to przejdzie samo, czy trzeba jechać do lecznicy, i czy pies będzie potrzebował antybiotyku.

Prace opisane niżej dotyczą ostrej biegunki u psów. Nie znaleźliśmy w nich danych o samych wymiotach ani listy objawów, które według badaczy wymagają pilnej wizyty. Dlatego nie podajemy takiej listy. Jeśli coś Cię niepokoi, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Ten tekst nie podaje nazw handlowych leków ani dawek. Leczenie dobiera lekarz weterynarii.

Co pokazują badania

Antybiotyki przy ostrej biegunce. Przegląd systematyczny z metaanalizą z 2024 roku objął sześć badań randomizowanych dotyczących antybiotyków i sześć dotyczących preparatów wspomagających, takich jak probiotyki [1]. Dowody wysokiej pewności wskazały, że u psów z łagodną lub umiarkowaną chorobą antybiotyki nie miały klinicznie istotnego wpływu na żaden badany wynik, w tym na czas trwania biegunki i pobytu w szpitalu [1]. Autorzy podzielili przypadki na łagodne, umiarkowane i ciężkie według obecności objawów ogólnoustrojowych i reakcji na płynoterapię [1]. Dla psów z ciężką chorobą pewność dowodów była niska [1]. W żadnym z badań nie odnotowano działań niepożądanych [1].

Probiotyki i podobne preparaty. W tym samym przeglądzie preparaty wspomagające nie skracały w klinicznie istotny sposób czasu trwania biegunki [1]. Pewność tych dowodów oceniono jako bardzo niską do umiarkowanej [1].

Zalecenia dla lekarzy. Na podstawie tego przeglądu wielodyscyplinarny zespół europejskiej sieci ENOVAT opracował zalecenia stosowania antybiotyków przy ostrej biegunce psów [2]. Cztery zalecenia są silne i oparte na dowodach wysokiej pewności, a trzy warunkowe, oparte na dowodach niskiej lub bardzo niskiej pewności [2]. Większość członków zespołu działa na rzecz rozważnego stosowania antybiotyków [2].

Metronidazol czy probiotyk. Podsumowanie wiedzy w Veterinary Evidence z 2022 roku objęło pięć zaślepionych badań randomizowanych dotyczących ostrej, niepowikłanej biegunki u psów [3]. W porównaniu z placebo metronidazol, antybiotyk, dawał niejednoznaczne wyniki [3]. Probiotyki mogły szybciej łagodzić objawy niż placebo, a w bezpośrednim porównaniu nie różniły się od metronidazolu [3]. Siłę dowodów oceniono jako umiarkowaną [3]. Autorzy uznali, że metronidazol nie powinien być leczeniem pierwszego wyboru w takich przypadkach [3].

Krwista biegunka wymagająca kroplówki. Badanie randomizowane w brytyjskim szpitalu pierwszego kontaktu ukończyły 34 psy z krwistą biegunką trwającą krócej niż trzy dni, które wymagały kroplówki [4]. Dodanie metronidazolu do innego antybiotyku nie skróciło pobytu w szpitalu ani nie poprawiło codziennej oceny klinicznej [4].

Nawroty. W lecznicy pierwszego kontaktu obserwowano 100 psów z ostrą biegunką, z których 96 ukończyło badanie [5]. W ciągu roku obserwacji biegunka wróciła u 37 z nich (38,5%) [5]. Zjadanie rzeczy niejadalnych wiązało się z nawrotami [5]. Zmiana miejsca pobytu w ostatnim miesiącu i wiek poniżej roku wiązały się z dodatnim wynikiem badania na pasożyty [5].

Na co uważać

Nie podawaj psu antybiotyków ani innych leków, które zostały w domu. Przegląd z 2024 roku nie wykazał, by antybiotyki miały klinicznie istotny wpływ na przebieg łagodnej lub umiarkowanej ostrej biegunki [1].

Nie oczekuj od lekarza antybiotyku przy każdej biegunce. Zalecenia ENOVAT powstały po to, by stosować je rozważnie [2].

U psów z ciężką chorobą pewność dowodów była niska [1]. Ocena stanu psa należy do lekarza.

Biegunka może wracać [5]. Jeśli pies zjada rzeczy niejadalne, warto o tym powiedzieć lekarzowi.

Co zrobić teraz

• Jeśli pies ma biegunkę lub wymiotuje i nie wiesz, czy to poważne, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
• Zanotuj, od kiedy trwają objawy, jak często się powtarzają i jak wygląda kał lub wymiociny. Przekaż to lekarzowi.
• Powiedz lekarzowi, jeśli pies niedawno zmienił miejsce pobytu albo zjada rzeczy niejadalne.
• Jeśli masz szczenię, zapytaj o badanie kału na pasożyty.
• Zapytaj lekarza, czy w przypadku Twojego psa antybiotyk jest potrzebny i dlaczego.